Zaten dolaşan bir dil

KAWS, popüler kültürün dışında durup ona bakan bir yorumcu değildir. Brian Donnelly'nin 1974'te Jersey City'de başlayan ve grafitiyle açılan çalışma adı, çizgi romanın sade yüzünü, tekrar eden rengi ve tanınan bir bedeni heykelin içine taşır. Companion bu taşımanın merkezindedir: yuvarlak, kafatasına yakın baş, X biçimli gözler, eldivenli eller, şort ve botlar. İnsanlar bu silueti bir maskot hızıyla tanır. Tanıma, popüler kültürün ta kendisidir. İşin geri kalanı, o tanımayı heykelin yavaşlığında tutmaktır.

Popüler kültür burada bir süsleme değildir. Karakter, insanların zaten bildiği bir görsel gramerle konuşur. Kapalı göz, eldiven, şort, bot: bunların her biri çizgi filmden ve kostümlü kahramandan gelir, sonra bir heykelin ağırlığına oturur. Popüler kültürün sanattaki yeri bu zemini daha geniş tutar. KAWS özelinde mesele, o zeminin tek bir karaktere ne kadar kararlı bağlandığıdır. Companion bir sezonluk şaka gibi gelip gitmez. Yıllar boyunca aynı yüzle geri döner. Tekrar, popüler imgelerin yöntemidir ve burada heykele devredilmiştir.

Warhol ile kurulan komşuluk

KAWS sık sık Andy Warhol'un yanında anılır. Komşuluk gerçektir, özdeşlik değildir. Warhol, zaten dolaşan yüzleri ve ambalajları baskının tekrarına emanet etmiştir. Warhol'un yöntemi serigrafide, ünlü yüzde ve raf malında durur. KAWS ise bir karakter tasarlar ve o karakteri resme, heykele ve geniş çevrede görülen ticari iş birliklerine yayar. İkisi de kitlelerin ezbere bildiği bir dili ciddiye alır. Biri mevcut imgeyi çoğaltır. Diğeri yeni bir beden kurup onu mevcut dünyanın içine bırakır. Kuşak da araç da başkadır.

Bu ayrımı korumak, KAWS'ı pop art şemsiyesinin altına gelişigüzel sokmamayı sağlar. Ortak ilgi, dolaşımdaki imgedir. Ortak olmayan, Companion'ın tek bir yüze kilitlenmiş karakter oluşudur. Warhol'un Marilyn'i bir insanın zaten ünlü yüzüdür. Companion'ın yüzü, ünlü olmadan önce tasarlanmıştır; ün, tasarımın ardından gelir. Evde bu fark şöyle hissedilir. Bir afiş, bildiğiniz bir yıldızı içeri alır. Bir Companion, tanımadığınız ama hemen öğrendiğiniz bir bedeni içeri alır. İkisi de popüler kültüre aittir. Kapıdan girişleri aynı değildir.

Karakterin dolaşımı

Resim duvarda kalır. Heykel etrafında yürünür. Ticari iş birlikleri ise karakteri mağazaya, giysiye ve ekrana çıkarır. Görünen yeterlidir: Companion, atölyenin hemen çevresinden çıkıp çok daha geniş bir izleyiciyle karşılaşmıştır. Bu karşılaşma, işi küçültmez. Popüler kültür, heykelin fotoğrafını milyonlarca kez gösterdiğinde, insanlar karakteri önce ekranda öğrenir, sonra odada arar. Sıra bazen böyle kurulur. Müzedeki iş ile raftaki tanıdıklık aynı şey değildir. Birbirini besler, birbirinin yerine geçmez.

Koleksiyon figürü tam bu aralıkta durur. Küçük ya da büyük bir beden, karakteri elde tutulur hale getirir. Designer toy kültürü bu arzuyu büyütmüştür. Yine de her figür, sanatçının kendi heykeli değildir. Popüler Sanat vitrinindeki parçalar, silueti ve pozu taşıyan bitmiş koleksiyon objeleridir. Dürüst cümle, popüler kültürün vaadiyle de uyumludur. İnsanlar karakteri tanıdığı için yaklaşır. Yaklaşınca, eldeki parçanın ne olduğunu da bilmeleri gerekir. Tanımak ile sahiplenmek aynı kapı değildir.

Kapanan yüz, yavaşlayan kültür

Popüler kültür çoğu zaman bağırır. Kapak, afiş ve vitrin, bir saniyede okunmak için tasarlanır. Passing Through pozu bu hıza ters düşer. Companion oturur, eller yüzü kapatır. Pozun adı bir alıntı değildir; duruşu tarif eder. Yüz kapandığında karakter, kendi popülerliğini bir an askıya alır. X göz gizlenir, ağız kaybolur, selam kesilir. İzleyici bir duraklama ya da bir çekilme okuyabilir. Bu okuma, pozun davetidir. Popüler kültürün her imgesinin neşeli olmak zorunda olmadığını da hatırlatır.

Taupe gibi sakin bir renk, bu yavaşlığı destekler. Bağırmayan bir gövde, kapalı ellerin jestini öne çıkarır. Oda da aynı şekilde çalışır. Televizyonun karşısına, poster kalabalığının içine sıkıştırılan bir figür, kültürün gürültüsüne geri döner. Boş bir duvarın önünde bırakılan figür, o gürültünün içinden seçilmiş bir cümle gibi durur. Popüler kültürden gelen bir karakter, evde popüler kültürün temposunu taklit etmek zorunda değildir. En iyi hali, o tempoyu yavaşlattığı andır.

Çizgi roman yüzeyi ve yan yana imgeler

Popüler kültürün başka bir yüzü, çizgi romanın basılı dokusudur. Nokta, çerçeve ve düz renk, kâğıtta hızla okunur. Çizgi roman baskılı Bearbrick, bu dokuyu ayrı bir koleksiyon bedenine taşır. Companion ile aynı nesne değildir. Aynı evde durabilecek iki popüler dil vardır: biri kafatasına yakın bir baş ve X göz, diğeri bir ayının üzerinde patlayan bir baskı yüzeyi. Yan yana geldiklerinde bir müze tezi kurmaları gerekmez. İkisinin de kaynağı, insanların zaten bildiği bir grafik dünyasıdır.

Karışıklık, bu komşuluğu tek marka sanmaktır. Bearbrick başka bir kültür çizgisidir; Bearbrick sayfası onu kendi adıyla tutar. KAWS, Companion üzerinden konuşur. İkisini aynı rafa koymak, popüler kültürü sevdiğinizi gösterir. İkisini aynı sanatçı saymak, raftaki yazıyı okumamaktır. Sakin bir ev, bu ayrımı koruyarak da sıcak olabilir. Ortak olan neşe ya da grafik cesarettir. Ortak olmayan, başın biçimi ve gözün işaretidir. Onları ayırmak, ikisini de daha net sever.

Yanlış eşitlemeler

Birinci eşitleme, KAWS'ı 1960'ların pop artıyla aynı hareket saymaktır. İlgi akrabadır, tarih aynı değildir. İkinci eşitleme, her ticari iş birliğini sanatın bitişi saymaktır. Karakter resimde ve heykelde de durur; dolaşım, o işin yanına eklenir. Katalogdaki parça, dilin ev ölçeğindeki halidir. Dördüncü eşitleme, X gözü popüler bir slogan sanmaktır. Eleştirmenler ve izleyiciler işareti silme, çizgi roman gözü ve ifadenin düzleştirilmesi olarak okumuştur. Bunlar okumadır, mühürlenmiş bir motto değildir.

Beşinci eşitleme daha sessizdir. Popüler olan her şeyin bağırarak dekore edilmesi gerektiğini sanmaktır. Companion'ın gücü, tanıdık olmasıyla birlikte susabilmesidir. Passing Through bunu özellikle gösterir. Eller yüze geldiğinde karakter, afiş olmaktan çıkar ve bir duruşa döner. Eviniz popüler kültürü seviyorsa, sevginin tek biçimi daha fazla poster değildir. Bazen tek bir oturan figür, bütün bir duvar kâğıdından daha açık konuşur. Azaltmak, kültürü inkâr etmek değildir. Onu seçmektir.

Evde popüler kültürü seçmek

Taupe Passing Through, bu seçimin sakin örneğidir. Figür oturur, eller yüzü kapatır, renk sıcak ve alçak seslidir. Popüler bir karakteri eve alır, sonra onu bağırtmaz. Sage ayakta duran bir Companion daha açık bir selam kurar; taupe oturuş ise odanın gürültüsünü keser. Hangisinin size ait olduğu, duvarınızdaki diğer imgelerle anlaşılır. Poster, plak ve ekran zaten konuşuyorsa, kapanan yüz iyi bir misafirdir. Duvar boşsa, ayaktaki figür o boşluğu selamlar. İkisi de popüler kültürün içinden gelir. İkisi de aynı sesi çıkarmaz.

Moda ve tasarımla kurulan geçiş ayrı bir yazıda durur. Bu sayfa, karakterin neden bu kadar tanıdık olduğunu ve o tanıdıklığın heykel ciddiyetini neden iptal etmediğini tutar. Pop art ile kurulan komşuluk kapıda bırakılır, içeri tek bir beden alınır. Popüler Sanat'ın kataloğu o bedeni abartmadan sunar. Siz de odada aynı ölçüyü korursanız, popüler kültür bir gürültü olmaktan çıkar. Seçilmiş bir yüz haline gelir. Yüz kapalıysa, seçim daha da sakinleşir.